Pune, Mumbai, Sambhajinagar

office@chanakyamandal.org

08069015452

bg_image

Combined

बी. एन. श्रीकृष्ण यांच्या अध्यक्षतेखालील वित्तीय क्षेत्र कायदा सुधारणा आयोगाने खालीलपैकी कोणती शिफारस केली होती ?

योग्य जोड्या लावा. स्तंभ I स्तंभ II (अ) कलम 131 (i) दिवाणी खटल्याबद्दल अपील (ब) कलम 132 (ii) फौजदारी खटल्याबद्दल अपील (क) कलम 133 (iii) प्रारंभिक अधिकार क्षेत्र (ड) कलम 134 (iv) घटनात्मक बाबीेविषयी अपील (अ) (ब) (क) (ड)

खालीलपैकी योग्य विधाने ओळखा. (अ) डॉल्फीन्स, वटवाघूळे, उंदीर आदी प्राणी श्राव्यातीत ध्वनी (Ultrasonic sound) ऐकू ही शकतात व निर्माणही करू शकतात. (ब) पाच वर्षाखालील लहान मुले 25000 HZ पर्यंत ध्वनी ऐकू शकतात.

ह्रदय हे स्नायूमय अवयव असून ह्रदयस्पंदनाची निर्मिती सुधारित कार्डियाक स्नायू पासून होते, त्यास ------------- असे म्हणतात.

खालील माध्यमांचा अपवर्तनांकानुसार (refractive index) योग्य क्रम ओळखा.

हरित स्थूल राष्ट्रीय उत्पादनाची संकल्पना खालीलपैकी काय दर्शविते? (अ) शाश्वत आर्थिक विकासामुळे पर्यावरणीय (प्रदूषण) व्यवस्था आणि नैसर्गिक संसाधनांची कमतरता निर्माण होत नाही. (ब) विकासाच्या लाभांचे न्याय वितरण होते. (क) दीर्घकालीन आर्थिक कल्याणासाठी प्रोत्साहन देता येते.

भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे मुंबई येथील अधिवेशन व त्यांचे अध्यक्ष यांच्या जोड्या खाली नमूद केल्या आहेत. त्यापैकी अयोग्य जोडी ओळखा. (अ) 1889 - सर विलियम वेडरबर्न (ब) 1904 - सर हेन्री कॉटन (क) 1915 - एस. पी. सिन्हा (ड) 1918 - बॅ. सईद हसन इमाम (इ) 1934 - डॉ. राजेंद्र प्रसाद

संसद आदर्श ग्राम योजनेबद्दल खालील विधाने लक्षात घ्या. (अ) 11 ऑक्टोबर 2014 ला या योजनेची सुरुवात झाली. (ब) 2024 पर्यंत आठ खेडे खासदारांनी दत्तक घ्यावयाचे आहेत. (क) फक्त स्वतःचे गाव सोडून खासदारास इतर कोणतेही गाव दत्तक घेता येते. वरील विधानांपैकी अचूक विधाने ओळखा.

केंद्रसरकारने नुकतीच स्माईल ही योजना कोणासाठी सुरू केली आहे?

खालीलपैकी कोणते पोषणद्रव्य स्थूल पोषणद्रव्य (Macro-nutrient) नाही?

पुढीलपैकी कोणते विधान चुकीचे आहे? (अ) राज्याच्या महाधिवक्त्याचे वेतन राज्य शासनाकडून निर्धारीत केले जाते. (ब) राज्यांमधील शासन बदलले असता त्यांनी राजीनामा देणे बंधनकारक असते. (क) घटनेच्या कलम 165 अन्वये या पदाची तरतूद करण्यात आली आहे.

योग्य क्रम लावा.

स्टॉकहोम+50 परिषदेसंबंधी खालीलपैकी कोणते विधान गैरलागू आहे?

जुलै 2022 मध्ये गृहमंत्री अमित शहा यांनी उद्‌घाटन केलेला स्टॅच्यू ऑफ पीस कोणाचा आहे?

भारतातील पहिला ईव्ही अनुकूल महामार्ग कोणता?

पुढील विधाने विचारात घ्या. अ. प्रतिध्वनी निर्माण होण्यासाठी ध्वनीचा स्रोत आणि परावर्तनशील भाग यांच्यामध्ये कमीतकमी 17. 2 मी.  अंतर असायला हवे. ब) सोनार (SONAR) मध्ये श्रव्य (Infrasonic) ध्वनीतरंगाचा वापर केला जातो. पर्यायी उत्तरे :

सुशासन निर्देशांक, 2021 (Good Governance Index) नुसार खालीलपैकी कोणते राज्य अव्वल क्रमांकावर आहे?

अनिल, संजय, सुनिल, दीपक, महेश, प्रशांत आणि सुरेश ही मुले एका रांगेत बसली आहेत. सुनिल हा दीपक व अनिलच्यामध्ये, महेश हा प्रशांत व सुरेशच्या मध्ये आणि संजय हा दीपक व प्रशांतच्या मध्ये आहे. अनिल व सुरेश दोन्ही टोकाला आहेत. तर दीपक कोठे बसला आहे?

8 भाग दूध आणि 3 भाग पाणी यांचे मिश्रण केले आहे. जर त्यात 26 लीटर पाणी घातले तर मिश्रणातील दूध हे त्यातील पाण्याच्या निम्मे होते. तर या मिश्रणातील दुधाच्या लीटरची संख्या निवडा.

पुढील विधाने विचारात घ्या. - 1873 मध्ये हे पत्र सुरू करण्यात आले. - इंग्रजी, मराठी व काही काळ गुजराती भाषेत हे प्रसिद्ध करण्यात आले होते. - "सत्यमेव जयते" हे या पत्राचे ब्रीदवाक्य होते. - या पत्रात मामा परमानंद, र. गो. भांडारकर आणि न्यायमूर्ती तेलंग यांनी लेखन केले आहे. पर्यायी उत्तरे :

सोलापूर जिल्ह्यातील चिंचोली औद्योगिक वसाहत खालीलपैकी कोणत्या उत्पादनासाठी प्रसिद्ध आहे?

साहित्य अकादमी बाल साहित्यिक पुरस्कार 2021 खालीलपैकी कोणाला मिळाला?

अचूक विधान ओळखा. (अ) ग्रामविकास समित्यांची स्थापना ग्रामसभा करत असते. (ब) सार्वत्रिक निवडणुकीनंतर तीस दिवसांच्या आत ग्रामविकास समित्या स्थापन केल्या जातात. (क) सर्व ग्राम विकास समित्यांचा अध्यक्ष सरपंच असतो.

सुरुवातीच्या काळात सार्वजनिक सभेवर न्या. रानडेंचे वर्चस्व होते. मात्र 1896 मध्ये टिळकांनी वर्चस्व मिळवल्यावर रानडेंनी ---------- या संघटनेची स्थापना केली.

सार्वजनिक उपक्रम समितीबाबत (Committee on public undertakings) बद्दल अयोग्य विधान ओळखा.

डिसेंबर 2021 मध्ये सारदा मेनन यांचे निधन झाले. त्या प्रसिद्ध ________ होत्या.

ट्रायकार्बाक्सिलिक चक्रासंबंधी खालीलपैकी कोणती विधाने सत्य आहेत? (अ) 1937 मध्ये ड्रेन्स क्रेब्ज यांनी ही चक्रीय अभिक्रिया शोधली. (ब) या अभिक्रियेद्वारे ॲसेटिल-को-एन्झाइअ-A च्या रेणूचे तंतुकणिकेमध्ये पूर्णत: ऑक्सिडीकरण केले जाऊन ऊर्जा मिळविली जाते. (क) या चक्रातील शेवटच्या टप्प्यात मॅलिक ॲसिडचे हायड्रेशन होऊन ऑक्सॅलोॲसिटेट तयार होते. (ड) या चक्रात 2ATP रेणू प्राप्त होतात.

खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर नाही?

खालील जिल्ह्यांचा लिंग गुणोत्तरानुसार योग्य उतरता क्रम लावा.(अ) नंदुरबार(ब) सातारा(क) सांगली(ड) कोल्हापूरपर्यायी उत्तरे :

योग्य जोड्या जुळवा. (धबधबा) (जिल्हा) (अ) साैतांडा (i) सातारा (ब) रंधा (ii) बीड (क) सहस्त्रकुंड (iii) नांदेड (ड) लिंगमळा (iv) अहमदनगर (अ) (ब) (क) (ड)

खालील विधाने लक्षात घ्या. (अ) जुलै 2021 मध्ये वयाच्या शंभराव्या वर्षात पदार्पण केल्यानंतर शिवशाहीर बाबासाहेब पुरंदरे यांचे पुण्यात निधन झाले. (ब) त्यांचे मूळ नाव बळवंत मोरेश्वर पुरंदरे हे होते. (क) 'बेलभंडारा' हे त्यांचे आत्मचरित्र 2019 मध्ये प्रसिद्ध झाले. वरील विधानांपैकी अचूक विधान ओळखा.

आयुका (IUCAA) ही तंत्रज्ञान शिक्षण संस्था कोठे स्थित आहे?

संसदेतील दुहेरी सदस्यत्वाच्या बाबतीत चूकीचे विधान ओळखा.

खालीलपैकी संविधान सभेच्या कोणत्या समितीचे डॉ. राजेंद्रप्रसाद अध्यक्ष नव्हते?

2021 च्या भारतीय वन सर्वेक्षण अहवालानुसार भौगोलिक क्षेत्राच्या तुलनेत सर्वाधिक वनाच्छादित क्षेत्र असणाऱ्या जिल्ह्यांचा योग्य उतरता क्रम कोणता?

खालीलपैकी कोणत्या जिल्ह्यांमध्ये सर्वसाधारण लिंग गुणोत्तर 1000 पेक्षा जास्त आहे? (अ) रत्नागिरी (ब) सिंधुदुर्ग (क) गोंदिया (ड) सातारा

2011 च्या जनगणनेनुसार महाराष्ट्रात -------- जिल्ह्यात सर्वात जास्त अनुसूचित जमातीची लोकसंख्या आढळते.

पुढे दिलेली विधाने काळजीपूर्वक वाचा.खाली विचारण्यात आलेल्या प्रश्नाचे उत्तर मिळविण्यासाठी दिलेल्या विधानांपैकी कोण-कोणती विधाने पुरेशी आहेत? एका कुटुंबामध्ये P,Q,R,S,T अशी 5 भावंडे आहेत.सर्व भावंडांनी एकत्रित क्रिकेट खेळायच ठरवल असता जो सर्वात लहान असेल त्याला पहिली बैटिंग दिली जाईल अस ठरल. विधान अ : P हा T एवढाच असून T हा R पेक्षा मोठा असला तरिही तो S पेक्षा लहान नाही.ब : R हा S पेक्षा लहान आहे आणि P हा S पेक्षा मोठा आहे.तर P, Q, R, S, T या पैकी सर्वात लहान कोण ?

जागतिक वायू गुणवत्ता अहवालानुसार खालीलपैकी कोणते शहर जगातील सर्वात प्रदूषित शहर आहे?

टॅक्सोनॉमिक वर्गीकरणासंबंधीत खालील विधाने विचारात घ्या.(अ) टॅक्सोनॉमी ही संज्ञा कार्ल लिनियस यांनी दिली.(ब) संघ/विभाग

बायबलवर भाष्य लिहिणारे पहिले मुस्लिम _______ हे होते.

पुढील विधाने विचारात घ्या. अ. संयुक्त राष्ट्र मानवाधिकार परिषदेत भारताची सहाव्यांदा निवड करण्यात आली आहे. ब. भारताला 193 मतदान पैकी 184 मते मिळाली आहेत. क. भारताचा कार्यकाल हा 2022 ते 2025 असणार आहे. पर्यायी उत्तरे :

संयुक्त महाराष्ट्राच्या लढ्यात स्त्रियांनी अभूतपूर्व असा लढा दिला होता या आंदोलनातील स्त्रियांच्या सहभागाबद्दल 'महाराष्ट्राचे महामंथन' या ग्रंथात स्त्रीयांच्या या कामगिरीचा उल्लेख येतो, हा ग्रंथ खालीलपैकी कोणी लिहिला?

खालील विधाने विचारात घ्या. (अ) 12 मे 1946 रोजी संयुक्त महाराष्ट्र समितीची स्थापना करण्यात आली. (ब) लोकसत्ताक समाजवादी महाराष्ट्र स्थापन करणे हा संयुक्त महाराष्ट्र समितीचा उद्देश होता. (क) स्थापनेनंतर संयुक्त महाराष्ट्र समितीची पहिली सभा मुंबई येथे भरली.

खालीलपैकी हायड्रोजनच्या समस्थानिक (Isotope) कोणता नाही?

समर्थ मोहिम' ही खालीलपैकी कोणत्या मंत्रालयाशी निगडीत आहे?

गुरुजींनी वर्गातील सर्व मुलांमध्ये (स्वतः सुद्धा) 605 आंबे सम प्रमाणात अशाप्रकारे वाटले की प्रत्येकाकडे सर्व वाटेकरीच्या 20% समतोल होती. तर वर्गात विद्यार्थ्यांची संख्या किती असेल?

एका पिशवीमध्ये 20 पिवळे चेंडू, 10 हिरवे चेंडू , 5 पांढरे चेंडू , 8 काळे चेंडू आणि 1 लाल चेंडू आहे. एखाद्याने किमान किती चेंडू घेतले पाहिजेत जेणेकरून त्याला समान रंगाचे किमान 2 चेंडू मिळतील?

खालील विधानांचा विचार करा. (अ) जेव्हा दोन आरसे परस्परांना समांतर ठेवले जातात, तेव्हा त्या दोन्ही आरशात वस्तूंच्या अनंत प्रतिमा तयार होतात. (ब) जेव्हा दोन सपाट आरसे परस्परांना काटकोनात ठेवले जातात, तेव्हा त्या दोन्ही आरशात वस्तूच्या एकूण चार प्रतिमा तयार होतात. वरीलपैकी कोणती विधान/ने सत्य आहेत?

खालीलपैकी कोणत्या ग्रंथात महात्मा फुले यांनी स्त्रियांच्या दर्जासंबंधी आपले विचार मांडले आहे?

सचिन समीरपेक्षा मोठा आहे अक्षय समीरपेक्षा लहान आहे अभिजीत समीरपेक्षा मोठा आहे परंतु सचिनपेक्षा लहान आहे तर अनुक्रमे सर्वात लहान व सर्वात मोठा यांची जोडी ओळखा.

संघ लोकसेवा आयोगाबाबत खालील विधानांचा विचार करा व अयोग्य विधान निवडा.

पहिल्या दोन पदांमधील सहसंबंधाचा विचार करून तिसऱ्या पदाशी संबंधित योग्य पर्याय निवडा. सायकॉन : पोरिफेरा :: टेपवर्म : ?

पहिल्या दोन पदांमधील सहसंबंधाचा विचार करून तिसऱ्या पदाशी संबंधित योग्य पर्याय निवडा. सी-फॅन : सिलंटराटा :: ॲस्कॅरिस : ?

दारिद्र्य मोजण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या सक्सेना समिती बद्दल चूकीचे विधान ओळखा.

केंद्रसरकारने नुकतीच सुरू केलेली श्रेष्ठ योजना कोणत्या गटासाठी सुरू केली आहे?

खालीलपैकी कोणत्या वृत्तपत्रांना छत्रपती शाहू महाराजांनी आर्थिक मदत केली होती?(अ) तरूण मराठा (ब) तेज(क) कैवारी (ड) विजयी मराठा(इ) हंटर

शंभू महादेव डोंगररांगेच्या उत्तरेला खालीलपैकी कोणते पठार आहे?

खालीलपैकी कोणता भांडवली खर्चाचा भाग नाही?

पुढीलपैकी कोणती बँक ही वैश्विक बँक नाही?

योग्य जोड्या लावा. (अ) मुंबई समाचार (i) श्रीपतराव शिंदे (ब) हंटर (ii) दिनकरराव जवळकर (क) विजयी मराठा (iii) फरदुंजी मर्जबान (ड) तरुण मराठा (iv) खंडेराव बागल (अ) (ब) (क) (ड)

खालील दिलेल्या वैशिष्ट्यावरून समाजसुधारक ओळखा. (अ) त्यांचा जन्म कुलाबा जिल्ह्यातील शिरवली येथे झाला होता. (ब) 'वर्तमानदिपीका' या वृत्तपत्राद्वारे वैदिक धर्मावरील टिकेला त्यांनी चोख प्रत्युत्तर दिले. (क) त्यांनी भावार्थ सिंधु, बोधसागर रहस्य इ. ग्रंथ लिहिले.

विषाणू खालीलपैकी कोणत्या विशेष गुणधर्माद्वारे ओळखले जातात? (अ) जीवाणूपेक्षा आकाराने लहान (ब) केवळ वनस्पती व प्राण्यांच्या जिवंत पेशीतच वास्तव्य (क) DNA अथवा RNA रेणू प्रथिन आवरणाने आच्छादित (ड) ज्या विषाणूंत RNA हे अनुवांशिक समग्री (Geoetic material) म्हणून आढळते त्यांना रेट्रोव्हायरस असे म्हणतात. (इ) विषाणूचा शोध स्टॅन्ले याने लावला आहे.

खालीलपैकी कोणता रेल्वेमार्ग भारतातील सर्वात लांब रेल्वे मार्ग आहे?

खालील दिलेल्या गुणधर्मावरून वनस्पती पेशी ओळखा ?(अ) ही वनस्पतीमधील एकमेव उती आहे जिच्यात पेशी विभाजनाद्वारे नवीन पेशीची निर्मिती होते.(ब) यातील पेशीच्या भित्तिका पातळ असतात व ठळक कें द्रक असते.पर्यायी उत्तरे :

खालील विधाने विचारात घ्या. (अ) विधान परिषदेतील एकूण 66 सदस्य अप्रत्यक्ष निवडले जातात. (ब) विधान परिषदेतील एकूण एक-षष्ठांश सदस्य राज्यपाल नामनिर्देशित करतो. (क) राज्यपालाने केलेल्या नामनिर्देशनाच्या प्रामाणिकतेबाबत न्यायालयात आव्हान देता येते. वरीलपैकी कोणती विधाने योग्य आहेत?

राज्यांनी विधान परिषदेचे गठन करावयाचे ठरवल्यास सदस्य संख्येविषयी पुढीलपैकी कोणती तरतूद करण्यात आलेली आहे? (अ) विधान परिषदेची सदस्य संख्या जास्तीत जास्त विधानसभेच्या सदस्यसंख्येच्या एक-तृतीयांश असावी. (ब) विधान परिषदेची सदस्यसंख्या 40 पेक्षा कमी नसावी.

अंकित हा सारंगपेक्षा मोठा आहे. गिरिजा ही सारंगपेक्षा मोठी पण अंकितपेक्षा लहान आहे. शिरिषा ही श्याम आणि सारंगपेक्षा लहान आहे. सारंग हा श्यामपेक्षा मोठा आहे. यांच्यात सर्वात लहान कोण आहे?

सोन्याने दागिने विद्युतविलेपन करण्याच्या प्रक्रियेत, _________________

6 C चा इलेक्ट्रिक चार्ज एका मिनिटात तारेतून वाहतो तर तारेतील विद्युत प्रवाह किती?

खालील विधानांचा विचार करा. अ. विद्यापीठ अनुदान आयोगाच्या अध्यक्षपदी डॉ. शांतीश्री धुलीपुडी पंडित यांची नियुक्ती करण्यात आली आहे. ब. जवाहरलाल नेहरू विद्यापीठाच्या (जेएनयू) कुलगुरूपदी प्रा. एम. जगदेश कुमार यांची नियुक्ती  करण्यात आली आहे. योग्य विधान/ने ओळखा:

- त्यांचे मूळ नाव स्वरूपकुमारी होते.- स्वातंत्र्य आंदोलनात सक्रीय सहभागी, सविनय कायदेभंग चळवळीत सहभाग व तुरुंगवासाची शिक्षाही त्यांनी भोगली.- 'प्रिझन डेज' नावाचा ग्रंथही त्यांनी लिहिला.- ख्यातनाम इंग्रजी लेखिका, भारत सरकारच्या 'पद्मविभूषण' या पुरस्काराने सन्मानित.वरील विवरणावरून व्यक्ती ओळखा.B46

खालील विवरणावरून व्यक्ती ओळखा. (अ) गंगाराम भाऊ म्हस्के यांच्या सहाय्याने 1893 साली फर्ग्युसन कॉलेजात प्रवेश (ब) राष्ट्रीय मराठा संघाची स्थापना (क) भिंगार येथील अस्पृश्यांच्या सभेला हजर राहिल्यानंतर अस्पृश्यांच्या उन्नतीसाठी कार्य करण्याचा निर्णय (ड) मुरळी प्रथा तसेच होळीच्या सणाविरुद्ध प्रचार

खालील विधाने विचारात घ्या. (अ) भिल्ल, कोळी आणि धनगर यांच्याशिवाय सीताराम गद्रे व उमाजी नाईक हे वासुदेव फडके यांना येऊन मिळाले. (ब) फडके यांनी 1878 मध्ये स्वतःची सेना उभारली. (क) दौलतराव नाईक हे या सेनेचे सेनापती होते. (ड) या सैन्यात महिलांचाही समावेश होता. वरीलपैकी असत्य विधान/ने ओळखा.

खालीलपैकी कोणत्या क्रांतीकारकाचा उल्लेख अमृतबझार पत्रिकेने "देशप्रेमाने ओथंबलेला महापुरुष" असा केला?

टाईम मॅगझिनच्या 'वर्ल्डस्‌ ग्रेटेस्ट प्लेसेस 2022' मध्ये भारतातील कोणत्या राज्याचा समावेश करण्यात आला आहे?

1937 मध्ये गांधीजींनी ---------------- या वृत्तपत्रामधून एक लेखमाला प्रकाशित केली त्याला मूळ शिक्षण/वर्धा योजना असे नाव दिले.

(अ) वर्तमान साप्ताहिक स्थिती पद्धतीमध्ये अाठवड्यात किमान एकही दिवसाचे काम न मिळणाऱ्याला बेरोजगार म्हटले आहे. (ब) वर्तमान दैनिक स्थिती पद्धतीमध्ये विशिष्ट दिवसांत किमान एकही तासाचे काम न मिळणाऱ्याला बेरोजगार म्हटले जाते. वरीलपैकी अयोग्य विधान/ने ओळखा.

खालील विधानांचा विचार करून योग्य पर्याय निवडा.(अ) लोहखनिजाच्या भारतातील एकूण साठ्यापैकी सुमारे 20% साठा महाराष्ट्रात असून ते मुख्यत्वे हेमेटाईट स्वरूपात सापडते.(ब) महाराष्ट्रातील कोल्हापूर, रत्नागिरी, रायगड, सिंधुदुर्ग या जिल्ह्यांत टॅकोनाईट या खडकात लोहखनिज आढळते.(क) गडचिरोली जिल्ह्यात सुरजागड येथे लोहखनिजाचे महाराष्ट्रातील सर्वाधिक साठे आहेत.

खाली दिलेल्या वैशिष्ट्यावरून व्यक्ती ओळखा.(अ) स्त्रियांच्या समानतेने विचार मांडले.(ब) आळशीपणा सोडून उद्योगी बनावे असा सल्ला तरुणांना दिला.(क) यांना सर्वांगीण सुधारणचे आद्यप्रवर्तक म्हणतात.(ड) सरकारने यांना रावबहाद्दुर ही पदवी दिली होती.पर्यायी उत्तरे :

लोकसभेत केवळ एक जागेचे प्रतिनिधित्व असणारी घटक राज्ये कोणती? (अ) मणिपूर (ब) सिक्कीम (क) नागालँड (ड) मिझोरम (इ) त्रिपुरा

खालील विधाने विचारात घ्या. (अ) 2001 ते 2011 दरम्यान भारताच्या घनतेमध्ये 57 गुणांची वाढ झाली. (ब) 2001 च्या जनगणनेनुसार सर्वाधिक लोकसंख्येची घनता बिहार राज्यात आहे. (क) 2011 च्या जनगणनेनुसार 1000 पेक्षा जास्त घनता असलेली केवळ दोनच राज्ये आहेत. वरीलपैकी योग्य असलेली विधाने ओळखा.

खालील विधानावरून व्यक्ती ओळखा. (अ) 1890 ला त्यांनी राष्ट्रीय सभेत प्रवेश केला. (ब) 1895 ला लातूर मध्ये त्यांनी गणेश उत्सव सुरू केला. (क) 1919 ला त्यांनी 'काँग्रेस लोकशाही पक्ष' स्थापन केला.

कोणत्या व्हाईसरॉयच्या काळात ब्रिटिश शासनाची राजधानी कोलकत्त्याहून दिल्लीला हलविण्यात आली?

लॉर्ड रिपन यांच्याबद्दल अयोग्य विधान ओळखा.

महाराष्ट्रातील _________ मध्ये भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचा 'स्टॅच्यू ऑफ नॉलेज' पुतळा उभारण्यात आला आहे.

लक्ष्मीबाई विळक यांच्याबाबत पुढीलपैकी अयोग्य विधान ओळखा.

पंचायतराजविषयक महाराष्ट्रातील ल. ना. बोंगिरवार समितीच्या पुढील शिफारसींचा विचार करा. (अ) जिल्हा स्तरावर जिल्हा नियोजन व मूल्यमापन समितीची स्थापना करावी. (ब) सहकार हा विषय जिल्हा परिषदांकडे हस्तांतरित करावा. (क) 'उपमुख्य कार्यकारी अधिकारी' हे पद निर्माण करावे. वरीलपैकी अचूक विधाने ओळखा.

स्थापत्यशास्त्रातील सर्वोच्च सन्मान असलेला रॉयल गोल्ड मेडल 2022 ने कोणाला सन्मानित करण्यात आले आहे?

रुदरफोर्डच्या अल्फा (a) कण विकीरण प्रयोगामुळे ____________ चा शोध लागला.

रुदरफोर्डच्या अल्फा कण विकिरण प्रयोगामुळे……………… चा शोध लागला?

पुढील विधानांपैकी योग्य विधाने निवडा. (अ) बँक नोटांचे प्रचालन करणे, भारतीय चलनाचे स्थिरीकरणासाठी चलन साठा ठेवणे, देशाच्या आर्थिक उन्नतीसाठी चलन व्यवस्थेचे व पतव्यवस्थेचे नियमन करणे ही रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाची मुख्य कार्ये आहेत. (ब) 2016 पासून मौद्रिक धोरण समितीने ठरवून दिलेला पॉलिसी दर अंमलबजावणी करण्याची जबाबदारी रिझर्व्ह बँकेकडे आहे. (क) रिझर्व्ह बँकेच्या गव्हर्नरची नेमणूक रिझर्व्ह बँक कायदा 1934 च्या कलम 8-1-a अंतर्गत पाच वर्षांपेक्षा जास्त नसावी अशी तरतूद आहे.

राष्ट्रीय सांख्यिकीय कार्यालया (NSO) संबंधी योग्य विधान कोणते? (अ) सरकारने 23 मार्च 2019 रोजी काढलेल्या आदेशाद्वारे CSO आणि NSSOचे विलिनीकरण करून 'राष्ट्रीय सांख्यिकीय कार्यालया'ची स्थापना केली. (ब) NSOचे प्रमुख 'सांख्यिकी व कार्यक्रम अंमलबजावणी मंत्रालया'चे सचिव असतील.

राष्ट्रीय लोकसंख्या धोरण, 2000 संबंधित योग्य विधाने ओळखा. (अ) शिशु मृत्यूदर 28 प्रति हजारापेक्षा कमी करणे. (ब) जन्म, मृत्यू, विवाह तसेच गर्भाची नोंदणी अनिवार्य करणे. (क) संस्थात्मक प्रसुतीचे प्रमाण 80 पर्यंत वाढविणे. (ड) माता मृत्यू दर 100 च्या खाली आणणे.

राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेअंतर्गत कोणत्या उप-योजना चालविल्या जातात? (अ) देशाच्या पूर्व भागात हरित क्रांतीचा विस्तार (ब) राष्ट्रीय केशर अभियान (क) विदर्भ सघन सिंचन विकास कार्यक्रम (ड) पीक विविधीकरण

योग्य विधाने ओळखा.(अ) राष्ट्रीय कुटुंब आरोग्य सर्वेक्षण-5 नुसार भारतातील मेघालयमध्ये सर्वाधिक कुपोषणाचे प्रमाण आहे.(ब) राष्ट्रीय कुटुंब आरोग्य सर्वेक्षण-5 नुसार राष्ट्रीय स्तरावर एकूण प्रजनन दर (TFR) 2 पर्यंत घसरला आहे.

भारत सरकारने --------- मध्ये राष्ट्रीय उत्पन्न मोजण्यासाठी राष्ट्रीय उत्पन्न समितीची स्थापना केली.

चूकीचे विधान ओळखा.

राष्ट्रीय आणीबाणी घोषित केल्यापासून एका महिन्याच्या कालावधीत संसदेच्या दोन्ही सभागृहांनी तिला मान्यता दिली पाहिजे. सुरुवातीला संसदेची मान्यता मिळवण्याचा कालावधी दोन महिने होता. परंतु, _________________ अन्वये तो एक महिना करण्यात आला.

खालील विधानांचा विचार करून योग्य विधाने ओळखा. (अ) राज्यघटनेच्या भाग 18 मधील कलम 352 ते कलम 360 मध्ये आणिबाणी विषयक तरतुदी दिलेल्या आहेत. (ब) 44वी घटनादुरुस्ती 1978 अन्वये राष्ट्रीय आणीबाणी भारताच्या विशिष्ट भागात लागू करण्याचे अधिकार राष्ट्रपतींना आहेत. (क) 38वी घटनादुरुस्ती अधिनियम, 1975 अन्वये राष्ट्रीय आणीबाणीच्या घोषणेला न्यायालयीन पुनर्विलाकनापासून संरक्षण देण्यात आले होते.

राजर्षी शाहू महाराजांनी दलित, ब्राह्मणेतर चळवळीला पाठिंबा देण्यासाठी काही पत्रांना आर्थिक सहाय्य केले होते. अशा पत्रांच्या यादीतील कोणती जोडी चुकीची आहे?

विनायक दामोदर सावरकरांची 'सागरा प्राण तळमळला' ही कविता प्रथम _________ या वर्तमानपत्राने प्रकाशित केली होती.

राष्ट्रपती राजवटीविषयी खालीलपैकी अयोग्य विधान/ने कोणते/ती?(अ) कलम 355 नुसार घटनेतील तरतुदीप्रमाणे राज्यातील सरकार काम करीत आहे, हे सुनिश्चित करणे केंद्र सरकारचे कर्तव्य आहे.(ब) कलम 356 नुसार केवळ राज्यपालाच्या अहवालानुसारच राष्ट्रपती राजवट लागू करता येते.(क) घोषणेपासून दोन महिन्यांच्या आत लोकसभेने त्याला साध्या बहुमताने मान्यता दिली पाहिजे.

पुढील विधान/विधाने लक्षात घ्या. (अ) 2011 ला जनगणना आयुक्त डॉक्टर सी. चंद्रमौली हे होते. (ब) पंतप्रधान मनमोहन सिंग यांच्या नोंदणीपासून जनगणनेचा प्रारंभ झाला.

भारतीय राजशिष्टाचारानुसार पदनाम श्रेणीची (order of precedence) वरून खाली अशी मांडणी करा.

राष्ट्रपिता ते राष्ट्रनेता सेवा पंधरवढा खालीलपैकी कोणत्या कालावधीत साजरा केला जाईल असे नुकतेच घोषित करण्यात आले?

राष्ट्रकुल स्पर्धा 2022 संबंधीत खालीलपैकी कोणती विधाने सत्य आहेत? (अ) यंदाच्या राष्ट्रकुल स्पर्धेचा शुभंकर पेरी हा होता. (ब) निखत झरीन आणि शरथ कमल हे समारोप समारंभात भारताचे ध्वजवाहक होते. (क) राष्ट्रकुल खेळांच्या इतिहासात भारताने कुस्तीमध्ये सर्वाधिक 135 पदके जिंकली आहेत. (ड) राष्ट्रकुल स्पर्धा 2022 मध्ये भारताने 61 पदकांची कमाई करत चौथे स्थान प्राप्त केले.

घटकराज्याचा महाधिवक्ता पदाबाबत खालील विधानांपैकी कोणते बरोबर नाही?

राज्याच्या राज्यपालांच्या अधिकारांच्या संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या. (अ) राज्यपाल राज्य विधानसभेला बोलावू शकतात, संस्थागित (Prorogue) आणि विसर्जित (dissolve) करू शकतात. (ब) राज्यपाल राज्य विधानसभेच्या बैठका स्थगित (adjourn) करू शकतात. (क) राज्यपाल निवडणुकीनंतर विधानसभेच्या पहिल्या अधिवेशनाला संबोधित करतात. वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत?

42व्या घटनादुरुस्तीद्वारे खालीलपैकी कोणती मार्गदर्शक तत्त्वे जोडली गेली? (अ) समान न्याय आणि कायदेशीर मदत (ब) उद्योगांच्या व्यवस्थापनात कामगारांचा सहभाग (क) पर्यावरण, वने आणि वन्य जीवनाचे संरक्षण (ड) कुटीर उद्योगांना प्रोत्साहन

(अ) राज्यघटनेच्या कलम 148 मध्ये भारताचा महान्यायवादी या पदाची तरतूद आहे. (ब) राष्ट्रपतींच्या मते तो निष्णात कायदेपंडित असला पाहिजे. (क) त्याला खासगी कायदा व्यवसाय करण्यास प्रतिबंध असतो. वरील विधानांपैकी अयोग्य विधान ओळखा.

राज्य लोकसेवा आयोगाबाबत अयोग्य विधान ओळखा.

रंध्रिय प्राण्यांच्या शरीरात कोणत्या वैशिष्ट्यपूर्ण पेशी असतात?

रंगराजन समितीनुसार, 2011-12 मध्ये भारतातील ग्रामीण व शहरी भागातील दारिद्र्य रेषेखालील लोकसंख्येचे शेकडा प्रमाण अनुक्रमे ------------ व ----------- होते.

दारिद्र्य मोजमापासाठी 2012 साली स्थापन केलेल्या रंगराजन समितीबाबत खालील विधानांचा विचार करा आणि योग्य विधाने निवडा. (अ) या समितीने दारिद्र्य टोपली (Poverty line basket) मध्ये अन्न, चार आवश्यक घटक व इतर घटक विचारात घेतले. (ब) अन्न या घटकासाठी या समितीने ग्रामीण व शहरी भाग यासाठी अनुक्रमे 2155 कॅलरी व 2090 कॅलरी हा निकष घेतला. (क) या समितीनुसार 2011-12 मध्ये भारतात दारिद्र्य रेषेखालील सर्वाधिक लोकसंख्या (Population) छत्तीसगडमध्ये होती.

एप्रिल 2022 मध्ये अरबी समुद्रामध्ये आयोजित करण्यात आलेला 'वरूण' युद्धसराव भारत व ____________ देशाच्या नौदलामध्ये पार पडला.

नुकत्याच प्रसिद्ध झालेल्या भारतीय वनक्षेत्र सर्वेक्षण अहवालानुसार एकूण वनाच्छादित क्षेत्रानुसार महाराष्ट्र राज्याचा कितवा क्रमांक लागतो?

यकृताबद्दल अयोग्य नसलेले विधान ओळखा. (अ) यकृत पित्त रस (bile juice) तयार करते. (ब) अधिकचे ग्लुकोज हे यकृतामध्ये ग्लायकोजेनच्या रूपात साठवले जाते. (क) यकृतामध्ये अ, ड आणि क ही जीवनसत्वे तयार होतात.

मोर्ले मिटों सुधारणांचे वर्णन पुढीलपैकी कुणी 'या सुधारणा आपल्या नाशाचे कारण ठरल्या आहेत' अशा शब्दात केले आहे?

पुढीलपैकी विसंगत पर्याय ओळखा.

पुढीलपैकी योग्य विधाने ओळखा.(अ) ऑक्सिडीकरण (oxidation) अभिक्रियेत अभिक्रियाकारकात ऑक्सिजन मिसळला जातो.(ब) ऑक्सिडीकरण अभिक्रियेत अभिक्रियाकारक इलेक्ट्रॉन कमावतो.(क) क्षपण (Reduction) अभिक्रियेत अभिक्रियाकारके हायड्रोजन (प्रोटॉन) प्राप्त करतात.(ड) क्षपण अभिक्रियेत अभिक्रियाकारक इलेक्ट्रॉन गमावतो.

खालीलपैकी कोणत्या राज्याच्या विधानमंडळामध्ये अनुसूचित जातींसाठी जागा आरक्षित ठेवण्याची तरतूद  केलेली नाही?

मृदा निर्मितीमध्ये खालीलपैकी कोणते घटक सक्रियपणे भाग येतात? (अ) जनक खडक (parent rock) (ब) काळ (time) (क) जिवावरण (biosphere) (ड) भूरचना (topography) (इ) हवामान

मूलद्रव्ये (Elements) ही संज्ञा (Term) सर्वप्रथम ____________ या शास्त्रज्ञांने मांडली.

मुस्लिम लीगसंबंधी खालीलपैकी असत्य असलेले विधान कोणते?

अलीकडे चर्चेत असणारे मुल्लापेरियर धरण कोणत्या राज्यात स्थित आहे?

मुंबई विद्यापीठाच्या बाबतीत खालीलपैकी असत्य असलेले/ली विधान/ने ओळखा. (अ) मुंबई विद्यापीठाची स्थापना 18 जुलै 1857 रोजी झाली. (ब) म. गो. रानडे, रामकृष्ण भांडारकर, बाळ मंगेश वागळे व वामन आबाजी मोडक हे मुंबई विद्यापीठाचे पहिले चार पदवीधर आहेत.

योग्य जोड्या लावा. (तालुका) (जिल्हा) (अ) उमरेड (i) नांदेड (ब) हिंगणघाट (ii) वर्धा (क) उमरखेड (iii) यवतमाळ (ड) मुखेड (iv) नागपूर (अ) (ब) (क) (ड)

खालील विधानांचा विचार करून योग्य विधान निवडा:

मानवी मेंदूमध्ये एकूण किती पोकळ्या आहेत?

मानव विकास निर्देशांक 2020 नुसार BRICS राष्ट्रांपैकी सर्वात कमी मानव विकास निर्देशांक कोणत्या देशाचा होता?

खालीलपैकी कोणत्या जिल्ह्याला सर्वाधिक समुद्र किनारा लाभला आहे?

2001 आणि 2011 मधील जनगणनेचा विचार करता महाराष्ट्रातील साक्षरतेत (Literacy rate) किती टक्के बदल झालेला आहे?

खालील विधाने विचारात घ्या. (अ) काळ्या मृदेत पानझडी व खुरट्या वनस्पती आढळतात. (ब) विदर्भातील लालसर तपकिरी मृदेत आर्द्र पानझडी वृक्ष आढळतात. (क) प्राणहिता नदीकाठावर उपोष्ण कटिबंधीय वने आढळतात. वरीलपैकी सत्य असलेली विधान/ने कोणते/ती?

योग्य जोड्या लावा.(अ) राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्र (i) कोल्हापूर(ब) कोरडवाहू कृषी संशोधन केंद्र (ii) सातारा(क) मका सुधार प्रकल्प (iii) पुणे(ड) मध्यवर्ती ऊस संशोधन केंद्र (iv) सोलापूर (अ) (ब) (क) (ड)

महाराष्ट्रातील प्रशासकीय विभागांची त्यांच्या तालुक्यांच्या संख्येनुसार चढत्या क्रमाने मांडणी करा. अ. नाशिक  ब. नागपूर  क. औरंगाबाद  ड. कोकण  इ. पुणे पर्यायी उत्तरे :

योग्य विधाने ओळखा.(अ) सुवर्णदुर्ग हा सागरी किल्ला आहे. (ब) नळदुर्ग हा भूईकोट किल्ला आहे.

पुढील विधाने विचारात घ्या. (अ) महाराष्ट्रातील 20 जिल्ह्यांच्या सीमा या शेजारील राज्यांशी लागून आहेत. (ब) मध्यप्रदेश राज्याशी महाराष्ट्रातील आठ जिल्ह्यांच्या सरहद्दी लागून आहेत. (क) महाराष्ट्राच्या वायव्यकडील पालघर जिल्ह्याची काही सीमा ही केंद्रशासित प्रदेशापैकी दमण या प्रदेशास लागून आहे. योग्य विधान/ने निवडा:

न्यायमूर्ती उदय उमेश लळीत यांनी भारताची कितवे सरन्यायाधीश म्हणून शपथ घेतली आहे?

योग्य जोड्या जुळवा. (महामार्ग) (घाट) (अ) एन. एच. 03 (i) आंबा (ब) एन. एच. 50 (ii) थळ (क) एन. एच. 204 (iii) माळशेज (ड) एन. एच. 222 (iv) चंदनापूर (अ) (ब) (क) (ड)

खाली दिलेल्या यादीतील चुकीची जोडी ओळखा. राष्ट्रीय उद्यान : प्रशासकीय विभाग

खालील विधानांपैकी अचूक नसलेले विधान ओळखा. (अ) सध्या भारतामध्ये एकूण 75 रामसर स्थळे आहेत. (ब) ठाणे खाडीचा समावेश झाल्याने महाराष्ट्रामध्ये रामसर स्थळांची एकूण संख्या चार झाली आहे. (क) तमिळनाडूमध्ये सर्वाधिक रामसर स्थळे आहेत.

नुकताच खालीलपैकी कोणत्या अभयारण्याला रामसर स्थळाचा दर्जा मिळाला आहे?

खालील विधानांचा विचार करा. (अ) कोल्हापूर जिल्ह्यातील इचलकरंजीला राज्यातील 28वी महानगरपालिका म्हणून घोषित करण्यात आले आहे. (ब) राज्यातील सर्वाधिक सात महानगरपालिका या ठाणे जिल्ह्यात आहेत. (क) देशातील सर्वाधिक महानगरपालिका महाराष्ट्रात आहेत. वरीलपैकी अयोग्य असलेले विधान/ने ओळखा.

पुढीलपैकी कोणत्या घटकाचा सर्वाधिक प्रभाव महाराष्ट्राच्या पर्जन्यावर पडलेला आहे?

खालील विधानांपैकी अयोग्य विधान/ने ओळखा. अ.   महाराष्ट्राच्या एकूण क्षेत्रफळा पैकी केवळ 20 टक्के क्षेत्रात खनिजसंपत्ती सापडते. ब. महाराष्ट्रातील बहुतेक खनिज संपत्ती बेसॉल्टबाह्य क्षेत्रात म्हणजेच पूर्व महाराष्ट्र व दक्षिण कोकणात  आढळते. क. महाराष्ट्रातील बॉक्साईटचे साठे जांभा खडकाच्या प्रदेशात आहेत. पर्याय उत्तरे :

2001 च्या जनगणनेनुसार भारतातील इतर राज्यांमधून महाराष्ट्रात स्थलांतरित होणाऱ्या लोकांच्या संख्येवरून उतरता क्रम (descending order) लावा.(अ) बिहार(ब) कर्नाटक(क) गुजरात(ड) उत्तर प्रदेश(इ) राजस्थान

खालीलपैकी कोणती महामंडळे त्यांच्या स्थापनेची 60 वर्षे 2022 ला पूर्ण करणार आहेत ?(अ) महाराष्ट्र औद्योगिक विकास महामंडळ (MIDC)(ब) महाराष्ट्र राज्य लघुद्योग आणि विकास महामंडळ(क) महाराष्ट्र राज्य खादी आणि ग्रामोद्योग मंडळ(ड) महाराष्ट्र राज्य औद्योगिक व गुंतवणूक महामंडळपर्यायी उत्तरे :

अचूक विधान ओळखा. (अ) मुंबई शहरामध्ये स्त्री-पुरुष साक्षरता तफावत सर्वात कमी आहे. (ब) जालना जिल्ह्यामध्ये स्त्री-पुरुष साक्षरता तफावत सर्वाधिक आहे.

खालीलपैकी कोणत्या जिल्ह्यांमध्ये ईशान्य मोसमी वाऱ्यांपासून पाऊस पडतो?

महाराष्ट्र पठारावरील लाव्हा हा प्रामुख्याने ____________ प्रकारचा आहे.

योग्य विधाने ओळखा. (अ) जून 1948 मध्ये महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाची पहिली बस पुणे - अहमदनगर मार्गावर धावली होती. (ब) जून 2022 मध्ये याच पुणे - अहमदनगर मार्गावर पहिली ई. बस (विद्युत घटावरील) धावली. (क) ही बस "शिवाई" या नावाने विविध मार्गावर प्रवासी वाहतूक करतील.

कारागृहातील कैद्यांना कर्ज देणारी भारतातील तसेच जगातील पहिलीच योजना महाराष्ट्र सरकारने सुरू केली आहे, ती कोणती ?

महाराष्ट्र सरकारने इलेक्ट्रिक वाहनांच्या उत्पादनाला प्रोत्साहन देण्यासाठी --------- मध्ये इलेक्ट्रिक वाहन धोरण मंजूर केले.

महाराष्ट्र राज्याच्या 'इलेक्ट्रिक वाहन धोरण 2021' च्या उद्दिष्टांबाबत खालीलपैकी अयोग्य विधान ओळखा.

महादेव गोविंद रानडे यांनी खालीलपैकी कोणत्या संस्थांची स्थापना केली? (अ) वत्कृतोत्तेजक सभा (ब) लवाद कोर्ट (क) पुना मर्कंटाईल बॅंक (ड) फिमेल हायस्कूल (इ) मराठी ग्रंथोत्तेजक मंडळी

"मागितली भाकरी आणि मिळाला धोंडा", असे उद्गार महात्मा गांधी यांनी कशाला संबोधून काढले?

महसूली करेतर उत्पन्नात कोणत्या घटकांचा समावेश केला जातो? (अ) कर्ज वसुली (ब) सार्वजनिक उद्योगांचा नफा (क) व्याज मिळकत (ड) राजकोषीय सेवा

खालील वर्णनावरून व्यक्ती ओळखा:(अ) ते संगीततज्ञ, अभिनयपटू व नाटककार होते.(ब) त्यांना मराठी रंगभूमीचे विश्वकर्मा म्हणून ओळखले जाते.(क) संगीत सौभद्र, राज्यवियोग ही त्यांची लोकप्रिय नाटके आहेत.